همه چیز در رابطه با اختلال شخصیت مرزی (اختلال BPD)

آیا تا به حال با خودتان فکر کرده‌اید که اختلال شخصیت مرزی چیست؟ شاید ابتدا فکر کنید این اختلال همان اختلال دو قطبی است که فرد، دوره‌های متناوبی از افسردگی یا سرخوشی را تجربه می‌کند؛ ولی اشتباه می‌کنید، اختلال شخصیت مرزی کاملا متفاوت است. افرادی که به این اختلال مبتلا هستند، انگار روی یک مرز زندگی می‌کنند. هر لحظه ممکن است به یک سمت این مرز سقوط کنند و رفتارهای متفاوتی بروز دهند. اگر می‌خواهید با این اختلال شخصیتی بیشتر آشنا شوید، مطالعه این مقاله از سایت پزشک مغز را از دست ندهید. 

اختلال BPD

اختلال شخصیت مرزی چیست؟

ابتدا بیایید بررسی کنیم که اختلال BPD چیست؟ در اختلال شخصیت مرزی یا بوردرلاین فرد مبتلا، دچار نوسانات شدید خلق‌وخو، بی‌ثباتی در روابط بین فردی و تکانشگری می‌شود.

بسیاری از افراد تفاوت بین اختلال دوقطبی و اختلال بوردرلاین را متوجه نمی‌شوند و به اشتباه فکر می‌کنند که این دو، یکی هستند. در حالی که کاملا متفاوت هستند؛ اختلال دو قطبی در واقع نوعی اختلال خلقی است که فرد نوسانات متناوبی در خلق‌وخوی خود تجربه می‌کند؛ ولی همانطور که گفتیم اختلال بوردرلاین نوعی اختلال شخصیت است. افراد مبتلا به اختلالات شخصیتی، به صورت مزمن از الگوهای رفتاری ناکارآمد و انعطاف‌ناپذیری استفاده می‌کنند که درنهایت منجر به بروز مشکل در روابط بین فردی و... می‌شود. 

انواع اختلال شخصیت مرزی کدامند؟

اختلال شخصیت مرزی انواع مختلفی دارد که در ادامه هر کدام را توضیح داده‌ایم.

شخصیت مرزی تکانشی

افراد مبتلا به این اختلال، شبیه افرادی هستند که شخصیت نمایشی دارند. این افراد به دلایل مختلف مثلا برای جلب توجه دیگران، رفتارهای پرخطر و تکانشی انجام می‌دهند و معمولا عواقب رفتارها و کارهای خود را نادیده می‌گیرند. همچنین با اطرافیان خود روابط سطحی برقرار کرده و از روابط صمیمانه استقبال نمی‌کنند.

شخصیت مرزی خاموش

این افراد برعکس تکانشی‌ها، روابط عمیق و صمیمانه‌ای را با دیگران برقرار می‌کنند. آنها در همه روابط خود کاملا وابسته، زودرنج و آسیب‌پذیر هستند. همچنین معمولا دوره‌های طولانی‌مدت افسردگی را تجربه می‌کنند. 

علائم اختلال شخصیت مرزی کدامند؟

علائم و نشانه‌های اختلال شخصیت مرزی معمولا در اواخر سال‌های نوجوانی یا اوایل بزرگسالی ظاهر می‌شوند. معمولا علائم از فردی به فرد دیگر متفاوت است و در طیفی از خفیف تا بسیار شدید متغیر است؛ ولی در هر صورت افراد مبتلا به BPD حداقل پنج مورد از علائم زیر را به مدت 6 ماه تجربه خواهند کرد:

  • ترس از رهاشدن: معمولا افراد مبتلا از تنهایی و طرد‌شدن می‌ترسند. اگر این افراد احساس کنند که رها شده‌اند یا مورد بی‌توجهی قرار گرفته‌اند، ترس یا خشم شدیدی را تجربه می‌کنند. همچنین آن‌ها برای جلوگیری از طرد‌شدن نسبت به دیگران محبت بی‌اندازه ابراز می‌کنند یا برعکس از صمیمی‌شدن با دیگران خودداری می‌کنند. 
  • روابط ناپایدار: در افراد مبتلا به این اختلال اکثر روابط بین فردی آشفته و بی‌ثبات است. زیرا آن‌ها دقیقا روی یک مرز قرار دارند و دیدگاه خود را نسبت به دیگران به طور ناگهانی و چشمگیری تغییر می‌دهند. یعنی ممکن است یک روز عاشق و شیفته شما باشند؛ ولی روز بعد تنفر شدیدی نسبت به شما احساس کنند‌.
  • خودانگاره ناپایدار: افراد مبتلا به اختلال BPD تصوری مخدوش یا نامشخص از خود دارند. در واقع دیدگاه آن‌ها نسبت به خودشان هم ثبات ندارد و به طور ناگهانی تغییر می‌کند. در نتیجه معمولا افکار، اهداف یا نظرات مشخصی ندارند و دائم شغل‌ یا حرفه خود را تغییر می‌دهند. 
  • تغییرات سریع خلق‌وخو: خلق و خوی افراد مبتلا به BPD در طی چند ساعت یا چند روز به شدت تغییر می‌کند.
  • رفتارهای تکانشی: در میان افراد مبتلا به BPD انجام رفتارهای تکانشی مثل مانند سوءمصرف مواد یا الکل، پرخوری، رابطه جنسی خطرناک، رانندگی ناایمن، دعوا و قمار رایج است.
  • خودآزاری یا خودکشی: افراد مبتلا به اختلال بوردرلاین ممکن است با انجام رفتارهایی مثل کشیدن موها، کندن پوست، سوزاندن قسمتی از بدن و… به خودشان آسیب وارد کنند. همچنین ممکن است افکار خودکشی داشته باشند و برای انجام آن اقدام کنند. 
  • مدیریت خشم: یکی از علائم رایج این اختلال مشکل در کنترل خشم است. آن‌ها اغلب به شدت عصبانی و خشمگین می‌شوند؛ سپس خشم خود را با پرخاشگری ابراز می‌کنند و پس از آن دچار احساس شرم و گناه می‌شوند.
  • احساس پوچی: ‌بسیاری از افراد مبتلا به این اختلال احساس پوچی، بی‌هدفی، بی‌ارزشی، نفرت از خود یا خالی‌بودن می‌کنند.
  • افکار پارانوئید: ممکن است افراد دارای شخصیت مرزی در اثر استرس شدید به طور موقت دچار افکار پارانوئید و گاهی اوقات توهم توطئه شوند.

مطالعه بیشتر: اختلال شخصیت پارانوئید چیست؟


اختلال شخصیت مرزی چیست

علل ابتلا به اختلال شخصیت BPD کدامند؟

متخصصان بهداشت روان، دقیقا نمی‌دانند چه چیزی باعث بروز و شروع علائم اختلال شخصیت بوردرلاین می‌شود؛ اما برخی مطالعات نشان داده‌اند که این اختلال به صورت ژنتیکی منتقل شود. ولی همچنان ممکن است برخی افراد در اثر عوامل محیطی به آن مبتلا شوند، به همین دلیل روانشناسان معتقدند که این اختلال در نتیجه ترکیب دو عامل زیر بروز می‌کند:

  • محیط زندگی: زندگی در محیطی که در آن روابط ناپایدار عاطفی وجود دارد، می‌تواند خطر ابتلا به اختلال شخصیت مرزی را افزایش دهد‌؛ زیرا معمولا در این محیط‌ها کودکان مورد بی‌توجهی، طردشدن یا سوء‌استفاده قرار می‌گیرند. طبق تحقیقات انجام شده 70 درصد از افراد مبتلا به اختلال BPD در کودکی توسط والدین خود طرد شده‌اند یا آزار جنسی و… را تجربه کرده‌اند.
  • ژنتیک: مطالعات نشان می‌دهد که این اختلال می‌تواند به صورت ژنتیکی منتقل شود. برای مثال به دلیل عوامل ژنتیکی در افراد مبتلا به این اختلال، بخش‌هایی از مغز که احساسات و رفتار را کنترل می‌کنند به طور موثر با سایر قسمت‌های مغز ارتباط برقرار نمی‌کنند. در نتیجه افرادی که سایر اعضای خانوادشان مبتلا به این اختلال هستند، در معرض خطر ببشتری قرار دارند.

عوامل تشدید کننده نشانه های اختلال شخصیت مرزی

وجود برخی عوامل محیطی می‌تواند نشانه‌های اختلال شخصیت بوردرلاین را تشدید کند، این عوامل عبارت‌اند از:

  • رژیم غذایی نامناسب
  • روتین خواب نامنظم
  • مشکلات مالی و فقر
  • عدم مراجعه زودهنگام به روانشناس یا روانپزشک
  • سوء‌مصرف مواد مخدر

اختلالاتی که ممکن است همزمان با اختلال BPD رخ دهند

برخی از اختلالاتی که ممکن است همزمان با اختلال شخصیت مرزی تجربه شوند، عبارت‌اند از: 

  • افسردگی
  • اختلالات اضطرابی
  • اختلال مصرف مواد
  • اختلالات خوردن
  • اختلال ADHD
  • اختلال دوقطبی

مطالعه بیشتر: انواع مختلف اختلال خوردن کدامند؟


عوارض اختلال شخصیت مرزی کدامند؟ 

افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی در جامعه و در ارتباط با سایرین مشکلات متعددی را تجربه می‌کنند؛ برخی از این مشکلات شامل موارد زیر است: 

  • تاثیر منفی بر توانایی فرد برای مقابله و حل مشکلات مختلف مثل مشکلاتی که در روابط بین فردی بروز می‌یابد.
  • تاثیر منفی بر عملکرد فرد در محیط شغلی یا تحصیلی
  • آسیب‌زدن به خود یا دیگران
  • ابتلا به اختلالات خلقی مانند افسردگی یا اختلال دوقطبی
  • تجربه اضطراب یا استرس‌ شدید
  • بستری‌شدن در بیمارستان به دلیل خودآزاری یا اقدام به خودکشی

اختلال BPD چیست

اختلال BPD چگونه تشخیص داده می شود؟

تشخیص اختلالات شخصیتی دشوار است، زیرا اکثر افراد مبتلا به آن نسبت به رفتار مخرب و الگوهای رفتاری ناکارآمد خود آگاه نیستند. این افراد معمولا به دلایل دیگری مثل احساس اضطراب یا افسردگی به روانشناس مراجعه می‌کنند.

یک متخصص بهداشت روان مانند روانپزشک یا روانشناس می‌تواند این اختلال را به درستی تشخیص دهد. متخصصان برای تشخیص دقیق با بیمار یک مصاحبه کامل انجام می‌دهند. همچنین ممکن است با اعضای خانواده وی نیز صحبت کنند تا اطلاعات بیشتری بدست بیاورند. در این مصاحبه‌ها معمولا سوالاتی درباره موارد زیر مطرح می‌شود:

  • علائم بیمار، شدت و مدت بروز آن‌ها
  • سابقه بیماری‌های روانی شخصی و خانوادگی
  • محیط و شرایط زندگی بیمار در زمان گذشته و حال

روش های درمان اختلال شخصیت مرزی کدامند؟ 

درمان اختلال شخصیت مرزی معمولا شامل روان درمانی، دارودرمانی یا هر دو است. بسیاری از افراد مبتلا به خوبی به درمان پاسخ می‌دهند و بهبود علائم، عملکرد و کیفیت زندگی را تجربه می‌کنند. در ادامه با هر یک از روش‌های درمان این اختلال بیشتر آشنا می‌شویم.

روان درمانی اختلال شخصیت مرزی 

رایج‌ترین درمان برای BPD روان‌درمانی است. هدف این روش این است که به شما کمک کند افکار، انگیزه‌ها و ترس‌های مرتبط با رفتارهای ناکارآمد خود را کشف کنید. سپس بفهمید چگونه ارتباط موثر‌تری با دیگران برقرار کنید. روش‌های روان‌درمانی که می‌تواند به درمان اختلال شخصیت بردرلاین کمک کند، عبارت‌اند از:

  • رفتار درمانی دیالکتیکی
  • درمان شناختی رفتاری یا CBT
  • گروه درمانی

دارو درمانی اختلال شخصیت مرزی 

دارودرمانی هم می‌تواند به بهبود برخی از افراد مبتلا به این اختلال کمک کند. برای مثال داروهای ضد‌روانپریشی می‌توانند به برخی از افراد مبتلا در مدیریت برخی علائم مثل رفتارهای تکانشی یا نوسانات خلقی، کمک کنند. همچنین گاهی پزشک، داروهای ضد‌افسردگی و ضد‌اضطراب برای درمان اختلالات خلقی که ممکن است همزمان با این اختلال رخ دهد، تجویز می‌کند.

درمان اختلال BPD از طریق بستری شدن در بیمارستان

اگر رفتارهای تکانشی شدید یا قصد آسیب‌زدن به خودتان را داشته‌ باشید، ممکن است درمانگر ترجیح دهد در بیمارستان بستری شوید. دوره‌های بستری کوتاه‌مدت هستند و تاثیر زیادی در بهبود علائم دارند. 

جمع‌بندی

در این مقاله از پزشک مغز در مورد اختلال شخصیت مرزی که یکی از انواع اختلالات شخصیت است و باعث می‌شود فرد احساس بی‌ثباتی، تکانشگری و… داشته‌ باشد، صحبت کردیم. توضیح دادیم که این اختلال می‌تواند ناشی از زندگی در یک محیط مخرب با روابط عاطفی‌ ناپایدار باشد یا به صورت ژنتیکی بروز یابد. همچنین گفتیم که برای درمان این اختلال از روان درمانی، دارودرمانی یا ترکیب این دو روش استفاده می‌شود.  ازاین‌روی می‌توان با تغییر سبک زندگی، مراجعه به کلینیک روان‌پزشکی و کلینیک روان شناسی و... تا حد متوسطی این بیماری را مهار کرد.

همچنین بخوانید
پادرد عصبی دلایل گوناگونی دارد در این مقاله به علائم و دلایل پادرد عصبی پرداخته ایم و به توصیه های لازم اشاره کرده ایم
دلایل زیادی وجود دارد برای دست درد عصبی دست راست و چپ در این مقاله به صورت کامل به علائم و دلایل و نحوه درمان دست درد عصبی پرداخته ایم
تومور مغزی خوش خیم که به آن تومور غیرسرطانی هم گفته می‌شود، شامل توده‌ای غیرطبیعی است که در آن سلول‌ها با سرعت کم در مغز در حال رشد و تکثیر ‎هستند.
در این مقاله به نشانه ها و علائم قبل از سکته مغزی در زنان و مردان میپردازیم. نشانه های هشدار دهنده سکته مغزی چیست.

دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید

captcha


امتیاز: